۱۳۹۰/۴/۵
آیا همسر موقت پدرم می‌تواند جز وارثان باشد؟
زارعی: فرزند بزرگ خانواده هستم و پدرم چند سال قبل و در سال81 فوت کرد و این در حالی بود که پدرم چند سال قبل زنی را به‌طور موقت عقد کرده بوده و حاصل این ازدواج 5فرزند نیز است.
در زمان حیات پدرم و به خاطر این موضوع و مشکلاتی که وی با پدرم پیدا می‌کند، او در مراجعه و شکایت به دادگاه، تقاضای عقد دائم با مهریه رایج در آن زمان را داده و دادگاه هم حکم عقد دائم با مهریه آن زمان را می‌دهد اما لازم است اعلام کنم که مهریه مذکور مطابق تاریخ عقد 10هزارتومان بوده و این رقم در سال80 به 278هزارتومان رسیده است و همسر پدرم به این میزان هم رضایت نمی‌دهد.
این اختلاف باعث شد پدرم با عقد دائم مخالفت کند و یک سال بعد از آن هم به رحمت ایزدی رفت. از زمان فوت پدرم، خبری از او نبود، در حالی که اخیرا با مراجعه به دادگاه ادعای مهریه، نفقه معوقه و حتی عقد دائم کرده است.
طبق نظریه دادگاه، یک‌هشتم از اموال پدرم به او تعلق می‌گیرد. لازم به ذکر است؛ بعد از فوت پدر، ما ماهیانه مبلغی را برای امور فرزندانش پرداخت می‌کردیم. حال پرسش من این است آیا در این زمینه حق و حقوقی به او تعلق می‌گیرد و وی جزو وارثان محسوب می‌شود؟ اصلا او می‌تواند با حکم سال80، تقاضای عقد داشته باشد.
در این سئوال چند قضیه مطرح است:
آیا همسر صیغه‌ای مرد متوفی می‌تواند پس از گذشت 9سال از فوت او، تقاضای عقد داشته باشد؟
با توجه به اینکه دادگاه در آن زمان اشاره به عقد دائم ایشان کرده و نامه دادگاه هم آن را اثبات می‌کند و به خاطر این رأی، ولو اینکه ازدواج دائم ثبت نشده باشد، این ازدواج، حکم دائم دارد.
آیا مهریه، نفقه و حق و حقوق دیگر به او تعلق می‌گیرد؟
در این مورد نیز باید گفت؛ با اثبات رأی دادگاه مبنی بر عقد دائم، این خانم می‌تواند طلب مهریه، نفقه جاریه و معوقه خود تا زمان فوت همسرش نماید، اما در مورد نفقه فرزندانش باید گفت تنها نفقه جاریه فرزندان صغیر قابل مطالبه است و این امر به فرزندان بالای 18سال تعلق نمی‌گیرد.
و آخر اینکه آیا او جزو ورثه متوفی محسوب شده یا خیر؟
که طبق رأی دادگاه، این خانم جزو ورثه متوفی است و سهم‌الارثی نیز به او تعلق می‌گیرد. البته باید گفت اگر همسر دیگر متوفی در قید حیات باشد؛ سهم‌الارث به صورت یک‌هشتم کل دارایی بین آن‌ها تقسیم خواهد شد.
حمید‌رضا آفرین
وکیل پایه‌یک دادگستری
آزیتا حسین زاده